اوصاف الرسول صلی الله علیه و آله
8 بازدید
موضوع: تاریخ و سیره

کتاب «اوصاف الرسول صلی الله علیه و آله» که به ذکر برخی از اسامى، القاب، اوصاف و كنيه ‏هاى پیامبر اکرم می‌پردازد در سال 1386 توسط انتشارات مسجد مقدس جمکران به چاپ رسیده است.

 مقدمه این کتاب چنین است:

 بسم اللَّه الرحمن الرحيم

 الحمد للَّه ربّ العالمين و صلّى اللَّه على سيّدنا محمّد و آله الطيّبين الطاهرين، سيّما بقيّة اللَّه في الارضين و لعنة اللَّه على اعدائهم اجمعين الى يوم الدين.

 مى‏گويند روزى كه به دنيا آمد، مادرش نام او را »احمد« گذاشته بود؛ امّا روز هفتم تولدش، جدّ بزرگوارش كه بعد از فوت پدر ايشان سر پرستى او را بر عهده داشت، جهت سپاس گزارى به درگاه الهى، گوسفندى قربانى و ضيافتى ترتيب داد و نام نوه‌‏اش را »محمّد« گذارد.

 وقتى از او پرسيدند: چرا نام محمد را كه در عرب كم سابقه است براى فرزندت انتخاب كرديد؟ جواب داد: خواستم در آسمان و زمين ستوده باشد.(1) بنابر اين او را »محمّد بن عبد اللَّه« ناميدند.

 مدتى گذشت، وقتى صداقت و امانت‏دارى و راستگويى او براى همگان مشخص شد، به »محمّد امين« لقب گرفت و پس از آن نيز به صفاتى؛ مانند: صادق، غيور، حاذق، اصيل، نبيل، مكين، نصيح، عاقل، فاضل، عابد، زاهد، صبور، سخى، قانع، متواضع، فصيح و ... .(2) امّا پس از مسئله بعثت و پيامبرى آن جناب، نام‏ها و القاب متعدّد و بيشترى براى آن حضرت متداول گشته و سر زبان‏ها افتاد.

 وقتى به مناسبت‏هاى مختلف توفيق مى‏شد و كتاب دعا يا زيارتى را قرائت مى‏كردم، متوجه شدم كه براى پيامبر خاتم صلى الله عليه و آله اوصاف و القاب فراوان و گوناگونى از زبان معصومين عليهم السلام به تناسب شخصيت آن بزرگوار به كار رفته است؛ به همين جهت كنجكاو شدم و كتاب‏هاى متعدّد روايى و دعايى و زيارتى را مرور نمودم و هر كجا كه اسم و لقب و يا كنيه‏اى از آن حضرت مشاهده مى‏كردم يادداشت نموده، سپس با جست و جوى هر عنوانى، در پى آيه يا حديث يا سند ديگرى از آن عنوان برآمدم، تا آن را مستند سازم كه در پايان، اين مجموعه گرد آمد.

 بنابراين برخى اسامى و القاب آن حضرت ريشه در قرآن كريم دارد، بعضى از آن‏ها در ادعيه و زيارات آمده، تعدادى را امامان معصوم عليهم السلام در احاديث خود بيان فرموده‏اند، برخى هم در كتب آسمانى و گذشتگان موجود است و بعضى هم در كتب علما، يا بر سر زبان مردم متداول گشته است.

 اگر چه همه اين اسامى و القاب بر اساس ترتيب حروف الفبا تنظيم شده؛ لكن عناوين قرآنى و آنچه در كتب گذشتگان آمده، در پايان كتاب، جداگانه فهرست گرديده است.

 هدف ما در اين كتاب مختصر، بيان گوشه‏‌اى از بزرگى، قداست و عظمت صفات و اخلاق و علم و ... پيامبر خاتم صلى الله عليه و آله از طريق شمارش برخى از اسامى و القاب آن جناب بوده، تا در پرتو شمارش آن اوصاف، خوشه ‏چين خرمن بى‌‏حدّ و حصر مقام شامخ نبوّت باشيم؛ لكن فهم پايين ما كجا و بلنداى مقام او كجا؟! به هر حال ران ملخى است از جانب شخصى بى‏بضاعت. اميد كه خود قبول فرمايند.

 و اينك در ايّام عزادارى فاطمه زهرا عليها السلام دخت بزرگوار پيامبر اعظم صلى الله عليه و آله، نام و ياد رهبر كبير انقلاب اسلامى حضرت امام خمينى رحمه الله و شهداى گران‏قدر انقلاب و جنگ؛ خصوصاً همرزمان شهيدم كه نام مبارك محمّد را داشتند: شيخ محمّد خونجگرى، شيخ محمّد محمّدى، محمّد اصغرى، محمّد غياث الدين، محمّد غياثى، محمّد حاج قاسمى، محمّد جاجرمى را گرامى داشته، براى سرافرازى نظام اسلامى ايران و سلامتى مقام معظم رهبرى دعا مى‏كنيم.

 در پايان از مديريت محترم انتشارات مسجد مقدّس جمكران حجّت الاسلام و المسلمين آقاى حسين احمدى قمى كه زمينه نشر اين اثر را فراهم نمودند و نيز از برادران واحد پژوهش؛ به خصوص جناب حجت الاسلام و المسلمین حاج محمّدجواد مكّى كه در تنظيم آن همكارى فرمودند، كمال تشكر را دارم.

 اگرچه در بزرگوارى و عظمت پيامبر اعظم صلى الله عليه و آله هيچ كاستى نيست؛ لكن در گردآورى و تنظيم اين اثر، حتماً نقص و ايراد هست كه از خوانندگان محترم تقاضا مى‏شود آن را اطلاع دهند.

 شهر مقدّس قم

    احمد سعيدى